तिहार–छठ नजिकिँदै, तराईका कुम्हालहरू माटोसँग रमाउन व्यस्त

अभिमनु पटेल २०८२ आश्विन २६, आईतवार २०:२४

तिहार–छठ नजिकिँदै, तराईका कुम्हालहरू माटोसँग रमाउन व्यस्त

रौतहट : दिपावली, तिहार र छठ पर्व नजिकिँदै गर्दा तराईका विभिन्न जिल्लामा कुम्हाल समुदायका हातहरू फेरि माटोसँग रमाउन थालेका छन्। बिहानदेखि साँझसम्म चर्को घाममा माटो मोल्ने, भाँडा सुकाउने र पोल्ने काममा उनीहरू व्यस्त छन्। गाउँ–बस्तीमा अहिले माटाका दियो, धूपदानी, कलश, ठेकुवा भाँडा र अन्य सरसामान तयार पार्ने दृश्य सर्वत्र देखिन्छ।

परम्परागत रूपमा माटाका भाँडा बनाउने पेशासँग जोडिएको कुम्हाल समुदायको योगदान हाम्रो संस्कृति र संस्कारसँग गहिरो रूपमा गाँसिएको छ। उनीहरूले बनाएका माटाका दियोहरू तिहारमा लक्ष्मीपूजाको प्रतीकका रूपमा प्रयोग गरिन्छ भने छठ पर्वमा कलश, सूप, ठेकुवा भाँडा र अरघजस्ता सामग्री अत्यावश्यक मानिन्छन्। यी बिना छठको पूजासम्म अपूर्ण रहन्छ।

तर पछिल्ला वर्षहरूमा प्लास्टिक र स्टीलका भाँडाहरूको प्रयोग बढ्दै जाँदा कुम्हालहरूको परम्परागत पेशा संकटमा परेको छ। त्यसै पनि, वर्षको यही समयमा उनीहरूका लागि कामको सिजन सुरु हुन्छ। माग बढेसँगै गाउँ–गाउँका कुम्हालहरूको अनुहारमा पुनः मुस्कान फर्किएको छ।

स्थानीय कुम्हाल युवा भन्छन्, “हामी यो पेशा पुस्तौँदेखि गर्दै आएका हौँ। अहिले तिहार र छठका लागि माटाका दियो र कलशको माग बढेको छ, जसले केही राहत दिएको छ। यो हाम्रो पहिचान र संस्कृतिसँग जोडिएको पेशा हो, त्यसैले यसलाई जोगाइराख्न सबैको सहयोग चाहिन्छ।”